Suriye'nin devrik lideri Beşşar Esad, kardeşi Mahir Esad ile kuzeni Necib Atıf hakkında çıkarılan idam kararı, uluslararası kamuoyunun dikkatini yeniden Şam'a çevirdi. Suriye mahkemelerinin aldığı bu hukuki kararın ardından, milyonlarca kişi Beşşar Esad'ın geçmişini, eşi Esma Esad'ın kimliğini, çocuklarının durumunu ve nerede saklandığını internet motorlarında sorguluyor. Babası Hafız Esad'ın ölümünden sonra ülkenin liderlik koltuğuna oturan Beşşar Esad, uzun yıllar boyunca Suriye'yi demir yumrukla yönetti.
BEŞŞAR ESAD'IN HAYATI VE ERKEN DÖNEMİ
Beşşar Esad, 11 Eylül 1965 tarihinde Şam şehrinde dünyaya geldi. Babası Hafız Esad, annesi ise Enise Mahalluf oldu. Şam Üniversitesi Tıp Fakültesi'nden mezun olan Esad, göz hastalıkları dalında uzmanlaşmayı seçti. Mesleki tecrübesini artırmak amacıyla İngiltere'nin başkenti Londra'ya yerleşti ve burada klinik çalışmalar yürüttü.
Ancak Esad'ın planları, ağabeyi Basil Esad'ın 1994 yılında geçirdiği şüpheli trafik kazasıyla tamamen değişti. Bu trajik olay, Beşşar Esad'ın Londra'daki sakin tıp kariyerini sonlandırdı ve onu Şam'a dönerek devlet yönetimine hazırlanmaya zorladı. Babası Hafız Esad 2000 yılında vefat ettiğinde, parlamentodaki yaş sınırı anayasal bir manevrayla hemen düşürüldü ve Beşşar Esad, Suriye'nin yeni devlet başkanı ilan edildi.
SÜRİYELİ İSYANCILAR VE 2011 DÖNEMECİ
Beşşar Esad'ın iktidarının ilk yıllarında bazı çevreler tarafından reformist olabileceği yönünde umutlar beslense de, bu beklentiler kısa sürede boşa çıktı. 2011 yılının bahar aylarında Arap Baharı rüzgarının etkisiyle Suriye'de barışçıl halk ayaklanmaları başladı. Esad rejimi, bu protestoları silâhlı güç kullanarak kanlı bir şekilde bastırma yolunu seçti.
Ülke, kısa sürede yüz binlerce insanın hayatını kaybettiği ve milyonlarca sivilin mülteci konumuna düştüğü yıkıcı bir iç savaşa sürklendi. Esad yönetimi, uluslararası toplumun tüm kınamalarına ve ambargolarına rağmen dış güçlerin askeri desteğiyle koltuğunu korumayı başardı.
ESMA ESAD KİMDİR VE ÇOCUKLARI KİMLERDİR?
Beşşar Esad, Aralık 2000 tarihinde Esma Fevvaz el-Esad ile dünya evine girdi. 11 Ağustos 1975 tarihinde Londra'da doğan Esma Esad, hem Suriye hem de Birleşik Krallık vatandaşlığını taşıyor. Evlenmeden önce Londra'da yatırım bankacısı olarak çalışan Esma Esad, düğünün hemen ardından Şam'a yerleşti.
Çiftin bu evlilikten üç çocuğu dünyaya geldi. Esma Esad, rejim döneminde ülkenin imajını modernize etmek amacıyla hayır kurumları ve medya kampanyaları yürüttü; fakat iç savaşın başlamasıyla birlikte rejim propagandasına destek veren kilit isimlerden biri haline geldi.
BAŞKAN HAFIZ ESAD DÖNEMİNİN MİRASI
Beşşar Esad'ın siyasi kimliğinin inşasında babası Hafız Esad'ın rolü büyük oldu. Hafız Esad, 1970 yılında askeri bir darbeyle iktidarı ele geçirdi ve Baas Partisi'ni ülkenin tek egemen gücü haline getirdi. On yıllar boyunca Suriye'yi sert bir rejimle yöneten Hafız Esad, oğlunu da aynı zihniyetle yetiştirdi. Ağabey Basil'in ölümünden sonra devlet başkanlığına hazırlanan Beşşar Esad, babasının kurduğu istihbarat ve güvenlik ağını devralarak iktidarını güvenceye aldı.
2024 YILINDA RUSYA'YA KAÇIŞ SÜRECİ
Suriye'de muhalif silahlı grupların başlattığı ani ve geniş çaplı operasyonlar, 2024 yılının son günlerinde rejim savunma hatlarını tamamen çökertti. Şam'ın muhaliflerin eline geçmesine saatler kala Beşşar Esad, 8 Aralık 2024 tarihinde gizli bir operasyonla ülkeyi terk etti.
Esad'ın başkentten ayrılarak Rusya'ya kaçtığı ve sığınma hakkı aldığı doğrulandı. Eşi Esma Esad ile üç çocuğunun da aynı süreçte Moskova'ya geçerek Esad'a katıldığı uluslararası ajanslar tarafından duyuruldu.
İDAM KARARI VE GÜNCEL DURUM
Suriye mahkemeleri tarafından devrik lider Beşşar Esad, kardeşi Mahir Esad ve kuzeni Necib Atıf hakkında resmen idam kararı çıkarıldı. Savaş suçları ve insanlığa karşı işlenen ağır suçlamalar dosyasında yer alan bu karar, hukuki süreçlerin devam ettiğini gösteriyor. Rusya'da koruma altında yaşayan Esad ailesinin geleceği ve bu kararın uluslararası hukuktaki karşılığı önümüzdeki dönemde de tartışılmaya devam ediyor.